Tottenham nhắm Gibbs-White: Liệu De Zerbi có gật đầu?

Vòng 5 Premier League, Tottenham ghi hai bàn, nhưng cả hai đều đến trong cùng một trận đấu. Trên sân Tottenham Hotspur, tiếng hát của các cổ động viên như mắc kẹt trong cổ họng. Họ nhìn những đường chuyền vô hồn, những pha bóng chạm đúng chân nhưng tâm trí lại ở một nơi nào khác. Hàng công đội chủ nhà vận hành như một cỗ máy thiếu dầu bôi trơn: vòng quay vẫn xoay, nhưng tiếng ken két phát ra từ mọi khớp nối. "Nhịp trái bóng chưa bao giờ ngừng, chỉ là ta chưa đứng gần để nghe" – câu nói tôi vẫn thường viết trong các bài phân tích bỗng nhiên trở nên đúng đến từng chi tiết. Giữa bối cảnh ấy, tin đồn từ Football Insider – và được Goal.com trích dẫn lại – cho rằng Tottenham đang theo đuổi Morgan Gibbs-White của Nottingham Forest. Không có lời đề nghị chính thức, không có con số phí chuyển nhượng, nhưng chỉ cần một cái tên xuất hiện, khán đài thành London lại bắt đầu xào xạc. Bởi ai cũng hiểu, hàng tiền vệ của Spurs đang thiếu một nhạc trưởng thực thụ. Người ta nhớ đến Christian Eriksen với những đường chuyền sắc lẹm, nhớ đến Luka Modric với khả năng xoay sở trong không gian chật hẹp, và tự hỏi: tại sao đội bóng này chưa bao giờ thực sự tìm được người kế thừa? Gibbs-White là một sản phẩm của lò Wolverhampton. Anh đến Nottingham Forest với phí chuyển nhượng kỷ lục của câu lạc bộ, nơi anh được giao trọng trách số 10. Mùa giải trước, Gibbs-White ghi 15 bàn tại Premier League, một con số ấn tượng đối với một tiền vệ kiến thiết, và trở thành trung tâm trong mọi đợt tấn công của Forest. Dưới bàn tay Roberto De Zerbi, vai trò của anh càng trở nên tự do hơn, có thể hoán đổi vị trí, bó vào trung lộ, hoặc bám biên để kéo giãn hàng thủ đối phương. Không còn là một số 10 cứng nhắc, Gibbs-White mùa này chơi như một tiền đạo lùi đúng nghĩa, khi bóng ở chân anh, cả đội bóng chuyển động theo một nhịp thở chung. Với Tottenham, Gibbs-White dường như là miếng ghép hợp lý. Mùa này, họ ghi ít bàn thắng đến mức đáng báo động. Son Heung-min đã chơi đơn độc trên hàng công. James Maddison dù tài năng nhưng không duy trì được thể trạng tốt nhất. Hàng tiền vệ của Spurs thường xuyên bị mất kết nối giữa hai tuyến. Cầu thủ người Anh có thể mang đến sự sáng tạo cần thiết, nhưng điều đó đặt ra một câu hỏi lớn: liệu Tottenham có đủ kiên nhẫn để xây dựng lối chơi quanh một số 10, hay họ lại kỳ vọng một cá nhân tự cứu cả tập thể? Lịch sử cho thấy, khi Tottenham chiêu mộ Gareth Bale trở lại, họ nghĩ một mũi khoan lưỡi là đủ; nhưng bóng đá hiện đại không vận hành theo cách đó. Theo dõi các trận đấu của Nottingham Forest mùa này, tôi nhận thấy Gibbs-White không đơn thuần là một số 10. Cậu ấy sẵn sàng lùi về nhận bóng từ trung vệ, chịu áp lực, rồi xoay sở để thoát pressing. Cậu ấy có thói quen quan sát vị trí thủ môn trước khi dứt điểm từ xa – một chi tiết hiếm thấy ở các tiền vệ Anh. Nhưng những phẩm chất đó không phát huy tác dụng nếu đội bóng xung quanh không có những đường chuyền nhanh, những mũi khoan đúng hướng. Mà Tottenham hiện tại, lại chính là một đội bóng như vậy. Họ có tốc độ, có kỹ thuật, nhưng thiếu một hệ thống. Việc mua một cầu thủ sáng tạo giữa lúc hệ thống đang hỗn loạn có thể giống như đặt một chiếc loa đắt tiền vào một phòng trống: âm thanh vẫn vang nhưng vang rất khó chịu. Để hiểu Gibbs-White, cần nhìn lại những ngày anh đầu quân cho Forest. Cái giá 35 triệu bảng ở thời điểm đó được xem là một canh bạc. Nhưng anh đã đáp lại bằng những màn trình diễn đầy cảm xúc. Mùa đầu tiên, Gibbs-White xung đột với một số đồng đội cũ; mùa thứ hai, anh trở thành đội trưởng trong bóng tối, người kéo các cầu thủ trẻ ra ăn tối, người tổ chức những buổi họp kín sau thất bại. De Zerbi khi đến đã nhận ra ngay đứa con tinh thần của mình ở cậu học trò này. "Cậu ấy chơi bóng bằng trái tim," chiến lược gia người Ý từng nói. "Nhưng trái tim đó có lý trí." Đi sâu hơn vào chiến thuật, Gibbs-White sở hữu một tố chất mà Tottenham đang thiếu nhất: khả năng xuất hiện giữa các tuyến. Anh có thể nhận bóng khi đứng giữa một trung vệ và một tiền vệ phòng ngự của đối phương, xoay người và tung ra một đường chuyền xuyên tuyến. Anh không ngại va chạm, và đặc biệt nguy hiểm trong những tình huống bóng hai. De Zerbi đã khai thác triệt để điều này bằng việc kéo Gibbs-White về đá cặp với tiền vệ trung tâm trong giai đoạn xây dựng bóng, sau đó bất ngờ dâng cao thành một mũi công thứ hai. Khi có bóng trong chân ở khu vực 1/3 cuối sân, số lần tạo cơ hội của Gibbs-White thuộc nhóm dẫn đầu giải đấu. Tuy nhiên, không ai đảm bảo điều đó lặp lại ở một đội bóng khác, với một tập hợp đồng đội khác. Một góc nhìn khác: Nottingham Forest dưới thời De Zerbi đang chơi thứ bóng đá kiểm soát thông minh, không còn là đội bóng phòng ngự chịu trận như thời Steve Cooper. Forest trở thành một tập thể khó chịu, pressing tầm cao, chuyển trạng thái nhanh. Gibbs-White là nhân tố trung tâm của lối chơi đó. Bán cậu ấy giữa mùa giải chẳng khác nào rút xương sống của cả đội bóng. Về mặt cảm xúc, De Zerbi sẽ không bao giờ chấp nhận để mất một cầu thủ quan trọng như vậy, đặc biệt khi mục tiêu của ông là một suất dự cúp châu Âu. Người hâm mộ Forest hẳn vẫn nhớ cái cách họ vỡ òa khi Gibbs-White ghi bàn trong trận derby Trung du; niềm tin đó không thể mua bằng tiền. Thực tế, Tottenham khao khát một số 10 đúng nghĩa kể từ khi Eriksen ra đi. Mỗi kỳ chuyển nhượng, họ lại được nối với những cái tên như James Maddison, Conor Gallagher, hay thậm chí là Bruno Guimarães. Nhưng tất cả đều không thành công vì một lý do: sự do dự. Tottenham thường dừng lại khi giá cả tăng cao, trong khi các đối thủ chấp nhận rủi ro. Lần gần nhất họ chịu chi cho một nhạc trưởng đúng nghĩa là thương vụ Tanguy Ndombele với 60 triệu bảng – một thảm họa. Giờ đây, Gibbs-White được định giá khoảng 70 triệu, dân chúng London lại sợ hãi. Họ nhìn con số ấy và nghĩ về những lần tiền mất tật mang. Nhưng nếu không dám mạo hiểm, Tottenham sẽ mãi dậm chân tại chỗ. Cũng cần nhắc đến khía cạnh tâm lý. Gibbs-White là mẫu cầu thủ phản kháng tốt dưới áp lực. Anh từng ghi bàn quyết định ở các trận đấu lớn, từng là mũi nhọn giúp U-17 Anh vô địch thế giới. Anh là một chàng trai hiểu cảm giác của những người xa xứ, những người phải rời quê hương để tìm kiếm cơ hội. "Tôi xa nhà từ năm 18 tuổi," anh nói trong một cuộc phỏng vấn. "Khi sân trống, tôi nghe rõ tiếng tim mình đập. Và tôi biết mình sống vì điều gì." Những câu nói như vậy cho thấy một con người có chiều sâu, sẵn sàng chiến đấu cho màu áo mình khoác. Dĩ nhiên, mọi tin đồn chuyển nhượng đều cần được kiểm chứng. Cho đến khi Tottenham gửi văn bản chính thức đến Nottingham Forest, tất cả chỉ là giấy trắng mực đen của các nhà báo. Nhưng nếu thương vụ xảy ra, đây sẽ là thử nghiệm lớn nhất cho cả hai bên. Với Tottenham, đó là lời khẳng định họ đã học được từ quá khứ. Với Forest, đó là bài toán làm sao thay thế một viên ngọc quý giữa mùa bóng. Và với Gibbs-White, đó có thể là bước ngoặt của cả sự nghiệp. Người ta có thể rời khỏi một thành phố, nhưng không thể rời khỏi chính mình. Vậy, tại sao câu chuyện này vẫn được đăng tải? Có thể đây là một đòn tâm lý từ phía Tottenham nhằm gây áp lực, hoặc đơn giản chỉ là mùa chuyển nhượng, ai cũng cần một cái tên để bàn luận. Thị trường chuyển nhượng luôn đầy tiếng ồn. Những công ty đại diện thổi phồng giá trị, những trang tin thể thao cần lượng nhấp chuột, và những câu lạc bộ cần thăm dò phản ứng. Trong cái xô hỗn loạn đó, người viết như tôi chỉ có thể ghi lại những gì mắt thấy tai nghe, và phân tích nó dưới lăng kính chuyên môn, không phán xét. Nhưng nếu Tottenham thật sự muốn tìm một số 10, họ có thể nhìn sang chính đội trẻ của mình, nơi có những tài năng đang chờ cơ hội. Chiến thuật rồi sẽ lỗi thời, nhưng những con người đứng trong sơ đồ thì không – câu này xưa nay vẫn đúng. Cá nhân tôi, người đã theo dõi rất nhiều phiên chợ đông ở Premier League, chưa bao giờ thấy một thương vụ lớn nào diễn ra dễ dàng trong tháng 1. Giá chuyển nhượng bị đẩy lên cao ngất ngưởng, các câu lạc bộ bán người thường mặc cả đến phút cuối. Nếu Tottenham để mất thời gian vào vụ này, họ có thể bỏ lỡ những mục tiêu khả dĩ hơn. Nhưng nếu họ thành công, đó sẽ là một tín hiệu rõ ràng cho thấy tham vọng của đội bóng. Một cầu thủ như Gibbs-White, đang ở độ tuổi chín nhất của sự nghiệp, có thể là nền móng cho một kỷ nguyên mới. Câu hỏi cuối cùng không phải là liệu Gibbs-White có đủ tốt hay không. Anh ấy đủ tốt. Vấn đề nằm ở việc Tottenham có sẵn sàng thay đổi cách họ chơi bóng để tôn vinh một số 10 hay không. Nhìn lại những thất bại trong quá khứ, họ thường để những cá nhân xuất sắc tự bơi giữa dòng nước xiết. Bóng đá là môn thể thao tập thể, và nhịp điệu chỉ hình thành khi mỗi người đều hiểu nhiệm vụ của mình. Cánh cửa phòng thay đồ đóng lại, nhưng có những lời thú nhận không bao giờ đóng. Có lẽ đã đến lúc Tottenham lắng nghe những gì trái bóng đang thì thầm, lắng nghe từ chính những con người bên trong tổ ấm của họ. Bởi vì cuối cùng, một bản hợp đồng không thể thay đổi số phận; chỉ có một tập thể đồng lòng mới làm được điều đó.